برآستان جانان گر ســــر توان نهادن ........ گلبانگ سربلندی برآسمــــان توان زد

گورستان ابن بابویه - Atyabi Weblog/وب نگاری اطیابی
X
تبلیغات
رایتل

گورستان ابن بابویه

ابن بابُویه[[۱]] نخستین گورستان شهر ری و دومین گورستان تهران است که بسیاری از مشاهیر ایران در آن دفن هستند. نام این گورستان برگرفته از نام محمد بن بابُویه معروف به شیخ صدوق یکی از فقها و دانشمندان شیعه است که آرامگاه‌ او در آنجا واقع شده‌است.

موقعیت

برج طغرل در شرق آرامگاه ابن بابویه در شهر ری واقع شده‌است و از آثار به جا مانده از دورهٔ سلجوقیان می‌باشد. این گورستان وسعتی به میزان ۱۰ هکتار دارد.

تاریخچه

بر اساس گزارش‌ها و مستندات تاریخی، پیش از زمان ناصرالدین شاه، گورستان ابن بابویه کشتزار و باغ بسیار وسیعی بوده است، اما در پی کشف جسد سالم فردی در سردابی زیر آن باغ و بدست آمدن سنگی درون سرداب که آشکارا نشان می‌داد پیکر ازآن شیخ صدوق است که بیش از ۸۰۰ سال پیش درگذشته است، بی‌درنگ بقعه‌ای بر آن مزار احداث می‌کنند[[۲]] به اعتقاد برخی کارشناسان بنای نخستین گورستان ابن بابویه، به دوران ساسانی برمی‌گردد و بعدها در اثر سیل تخریب شده است.[[۲]] آرامگاه ابتدایی شیخ صدوق نیز، در گذر زمان به خاطر حمله مغولان و جنگهای خوارزمشاهیان و تیموریان و همچنین به علت حوادث مختلف چندین مرتبه خراب و ویران شد به‌گونه‌ای که سرانجام ـ تا پیش از کشف ـ سالها در زیر توده‌های خاک پنهان می‌ماند.[[۳]] پس از برپایی بقعهٔ شیخ صدوق، افراد زیادی در اطراف آن به خاک سپرده شدند و مقبره‌های بزرگ وباشکوهی هم اطراف آن احداث شد. محمدرضا شاه پهلوی و محمد مصدق نیز هر دو وصیت کرده بودند در ابن بابویه دفن شوند.[نیازمند منبع]

مشاهیر بخاک‌سپرده شده در ابن بابویه

  • ابوالقاسم فلسفی
  • علی‌اکبر دهخدا
  • شیخ محمود حلبی
  • حسین فاطمی
  • غلامرضا تختی
  • میرزاده عشقی
  • سید اشرف‌الدین گیلانی
  • سپهدار رشتی
  • میرزا کریم خان رشتی
  • حسین سمیعی (ادیب السلطنه)
  • محمدعلی فروغی(ذکاءالملک)
  • سید یحیی ناصرالاسلام ندامانی
  • اشرف الملوک قاجار (امینی مجدی) فخرالدوله
  • خانم فاطمه سیاح
  • میرزا ابوالحسن جلوه
  • میرزا یحیی دولت آبادی
  • صدیقه دولت آبادی
  • نصرت الدوله فیروز
  • احترام الدوله برزین
  • عزت الدوله
  • محمد علی فروغی
  • مهندس محسن فروغی
  • موذن زاده اردبیلی
  • شهدای رویداد 30 تیر

پریشانی و ویرانی

وزارت کشور ـ طی آنچه از آن به‌عنوان حفاظت و نگهداری این گورستان یاد شد ـ در سال ۱۳۷۳ در نامه‌ای به سازمان‌های ذی‌ربط از جمله شهرداری و فرمانداری شهر ری، دستور منع دفن مردگان را در این محدوده صادر کرد؛ پس از آن، طرح‌های بسیاری از سوی شهرداری برای عمران این گورستان پیشنهاد شد ولی سرانجام طی اجرای طرح ـ به‌اصطلاح ـ عمرانی‌ای به‌نام «احداث باغ مشاهیر»، با این استدلال که اجرای این طرح نیازمند از بین بردن مقبره‌ها و هم‌سطح‌سازی زمین آرامگاه ابن بابویه‌است، در حدود ۴۰۰ (به‌معنای دقیق‌تر همه بجز سه تا) مقبرهٔ خصوصی و خانوادگی، با معماری زیبا که نمادی از هنر ایران را با قدمتی طولانی به تصویر درآورده بودند، به‌طور کامل تخریب شدند. ناگفته نماند که آرامگاه ابن بابویه به‌خاطر داشتن این آرامگاه‌های بزرگ خصوصی و خانوادگی با عکس‌ها، آیینه‌وشمعدان‌ها و اشیای دیگری که در آنها قرار شده بود، به موزه‌ای دیدنی از تاریخ معاصر ایران می‌مانست. دراویش نیز که حتی تا چند سال پس از این ویرانی، هنگام بزرگداشت عنقاء یکی از دراویش مدفون در ابن بابویه مراسم بزرگی برگزار می‌کردند، مدتی بعد، توسط نظام جمهوری اسلامی، در اجرای آن با محدودیت جدی روبرو شدند. در حال حاضر همان سه مقبرهٔ خانوادگی باقیمانده هم وضعیت مناسبی ندارند و این گورستان اکنون مکانی برای اجتماع افراد معتاد، ناباب و خلافکار شده و هیچ گونه برنامه جامع و مدونی هم برای سامان‌دهی آن در نظر گرفته نشده‌است.[[۲]]

پانویس‌ها و منبع‌ها

  1. ↑ برای خواندن مطلب مربوط به تلفّظ درست این واژه در زبان فارسی، به ابن بابویه (ابهام زدایی) مراجه کنید.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ ۲٫۲ خبرگزاری میراث فرهنگی(CHN)، «یادگار ابن‌بابویه»، ۸-۰۵-۱۳۸۴
  3. ↑ تبیان، «جسدی سالم پس از 900 سال»، ۱۴-۰۲-۱۳۸۷

منبع : بر گرفته ازسایت ویکی پدیا به نشانی :

http://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D8%A8%D9%86_%D8%A8%D8%A7%D8%A8%D9%88%DB%8C%D9%87_(%DA%AF%D9%88%D8%B1%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86)

منبع : تک بیست          www.t-a-k-2-0.sub.ir رفتن به بالای صفحه